• This site uses cookies. By continuing to use this site, you are agreeing to our use of cookies. Learn more.
  • PËRSHËNDETJE VIZITOR!

    Nëse ju shfaqet ky mesazh do të thotë se ju nuk jeni regjistruar akoma. Edhe pse nuk jeni regjistruar ju arrini të shihni pjesën me të madhe të seksioneve dhe diskutimeve të forumit, por akoma nuk gëzoni të drejten për të marrë pjesë në to dhe në avantazhet e të qënurit anëtar i këtij komuniteti. Ju lutem : REGJISTROHUNI që të dërgoni postime dhe mesazhe në Forumin Netedy.com.

Hëna plaket

Seyfert

-
Stafi i forumit
Administrator/e
Mesazhe
2,612
Likes
4,706
Location
Prague
#1
1522623510789.png
Ashtu si njeriu edhe Hëna plaket, zvogëlohet . Edhe pse të padukshme për syrin tonë, me kalimin e viteve shenjat e para të plakjes kanë filluar të duken qartασι. Sipas shkencëtarëve, kjo është një nga arsyet që ajo humbet shpesh nga sytë tanë. Për të parë ngushtimin e rrezes së saj,nevojitej një mision i NASA-s. Një mision i studiuar mirë për të mbledhur çdo detaj të përmasave të një metri mbi sipërfaqen e satelitit. Aparaturat në bordin e “Lunar Reconnaissance Orbiter” kanë vënë re se ngushtimi i rrezes prodhon një efekt dytësor mbi sipërfaqe ε asajh.

Shkarjet nga të cilat përbëhet sipërfaqja e Hënës gjendjen shumë pranë njëra-tjetrës, fillojnë të shtyjnë dhe krijojnë kështu disa të ngritura që të sjellin ndërmend pamjet e murit të madh kinez të marra nga satelitët tonë artificialë.

Ato që i vunë re “rrudhat” e para të Hënës ishin misionet “Apollo 15, 16, 17” në fillim të viteve ‘70, por në atë kohë shkencëtarët nuk u dhanë shumë rëndësi atyre shenjave. Një nga arsyet ishte se vëzhgimet e tyre u kufizuan vetëm në një të pestën e sipërfaqes, pra pranë Ekuatorit.

Ndersa sonda e NASA-s ka zbuluar edhe 14 “gunga” të tjera të gjata disa dhjetëra kilometra dhe të larta njëqind metra të shpërndara përgjatë gjithë sipërfaqes së satelitit. “Janë efekt i ftohjes së bërthamës së Hënës dhe këto shenja kanë filluar të shfaqen kohët e fundit”, shpjegon Thomas Watters, shkencëtari i “Smithsonian Institution”, i cili së bashku me disa kolegë ka kryer studimin, që e ka publikuar më pas në revistën “Science”.

Kur përdor fjalën “janë të freskëta”, Watters nuk arrin të përcaktojë me saktësi datën e shfaqjes së rrudhave të para “në fytyrën” e Hënës. Megjithatë, ai nuk heziton të thotë se kjo gjë ka ndodhur para një milion vitesh (rreth një të pestën e moshës së satelitit), epokë kur ftohja e vazhdueshme e bërthamës së Hënës ndaloi të gjitha aktivitetet vullkanike.

Prej atij momenti, vetëm përplasja me meteorët e ka ndryshuar pamjen e jashtme të Hënës. Fakti që relievet janë bërë të dukshme për sytë e sondës së NASA-s me gunga të mprehta e të thepisura, si edhe fakti që nuk ka asnjë shenjë përplasjeje me trupa të tjerë qiellorë, i ka shtyrë shkencëtarët t’i quajnë rrudhat si shumë “të freskëta”.

Kalimi nga një fazë e lëngshme dhe e valuar në një ftohje të vazhdueshme, gjë që ka sjellë edhe zvogëlimin e përmasave, nuk është një fenomen i cili ndodh vetëm në satelitin tonë. Edhe Marsi e Mërkuri e kanë sipërfaqen me valëzime, njësoj si ato që janë zbuluar së fundmi nga sonda “Lro” në Hënë, por me një ndryshim, që janë pak më të larta: arrijnë deri në një kilometër lartësi.

Mbi njërën nga këto kreshta, rezultat i shtytjeve tektonike dhe një Hëne që vazhdon të plaket, u ngjitën edhe dy astronautë të “Apollo 17”, Eugene Cernan dhe Harrison Schmitt. Ishte viti 1972, kur u krye edhe vizita e fundit e njeriut mbi yllin e bukur. Që nga ajo kohë, përveç tkurrjes, ftohjes dhe plakjes, Hëna po largohet nga ne me një ritëm prej 4 centimetrash në vit.
 

Seyfert

-
Stafi i forumit
Administrator/e
Mesazhe
2,612
Likes
4,706
Location
Prague
#2
Hëna dhe "banoret"e saj!
1534534653026.png

Nëse keni lindur pas programit Apollo, dhe ndoshta edhe nëse mbani mend ato ditë, duket pothuajse e pabesueshme që NASA dërgoi misionet e drejtuara në hënë 239.000 milje larg. Njerëzit vazhdojnë të shprehin pikëllimin për faktin se misionet hënor të Apollonit ishin shumë kohë më parë dhe se së shpejti nuk do të mbetet askush që të lihet i gjallë, i cili në të vërtetë shkoi në Hënë.
1. NEIL ALDEN ARMSTRONG
Armstrong u caktua si astronaut në vitin 1962 dhe fluturoi në misionin Gemini 8 në vitin 1966, ku ai realizoi procedurën e parë të suksesshme të ankorimit të hapësirës. Armstrong u zgjodh të jetë njeriu i parë që ecën në hënë dhe e bëri më 20 qeshor 1969,Ai vdiq në vitin 2012.
2. EDWIN “BUZZ” ALDRIN
Aldrin shoqëroi Neil Armstrong në uljën në hënë në misionin Apollo 11, duke u bërë personi i dytë, dhe tani i pari i astronautëve të gjallë, që ka vendosur këmbën në hënë. Aldrin, i cili tani është 88 vjeç, vazhdon të punojë për të nxitur eksplorimin e hapësirës.
3. CHARLES “PETE” CONRAD
Kur Conrad shkeli në hënë tha “Whoa!Man, ky ka mundur të jetë një hap i vogël për Neil por është mjaft i madh për mua.”Vdiq në moshën 69 vjeqare në një aksident motori.

4. ALAN L. BEAN
Ai ishte piloti i modulit hënor. Bean ishte gjithashtu komandant i Misionit Skylab II në 1973, i cili kaloi 59 ditë në fluturim. Gjithsej, Bean regjistroi 1.671 orë dhe 45 minuta në hapësirë.
5. ALAN SHEPARD
Ai ishte përgjegjës për uljen e modulit hënor më të saktë ndonjëherë dhe kaloi 9 orë e 17 minuta duke eksploruar sipërfaqen e hënës jashtë modulit. Gjatë asaj kohe, ai sot nijhet për goditjën e disa topave të golfit me mjetin e tij të hekurit që e kishte për mbledhje të monstrave.
6. EDGAR D. MITCHELL
Ky astronaut Mitchell fitoi famë pas NASA për pikëpamjet e tij mbi UFO-t, pasi ai ka pohuar se qeveria po mbulon provat në Roswell.

7. DAVID RANDOLPH SCOTT
Scott u bë i famshëm për “incidentin e pullës së postës”, në të cilën ai mori vulat e pullave të paautorizuara në hënë me qëllim që t’i shiste më pas.
8. JAMES B. IRWIN
Ai ishte piloti i modulit hënor për Apollo 15 në vitin 1971. 18.5 orët e tij të eksplorimit sipërfaqësor hënor përfshinin mbledhjen e shumë mostrave të shkëmbinjve. Kushtet mjekësore të astronautëve po monitoroheshin nga Toka dhe ata vunë re se Irwin kishte probleme të tokës.

9. JOHN WATTS YOUNG
John Young është deri tani astronauti që shërben për një kohë shumë të gjatë në historinë e NASA-s. Ai u zgjodh si astronaut në vitin 1962 dhe fluturimi i parë i tij në hapësirë ishte në vitin 1965 në bordin e Gemini 3 me Gus Grissom.
10. CHARLES M. DUKE JR
Astronauti Charles Duka ishte kapiten gjatë misionit Apollo 11. E tij është zëri që kujtohet duke thënë: “… Qetësi, ne ju kopjojmë juve në tokë ,keni një bandë djemsh për të kthyer blu, po marrim frymë përsëri, shumë faleminderit!” kur moduli hënor I tij zbriti në hënë
11. HARRISON “JACK” SCHMITT
Jack Schmitt ishte gjeolog fillimisht dhe trajnuar si pilot vetëm pasi u bë astronaut i NASA-s. Në fakt, ai ishte vetëm njeriu i dytë që fluturoi në hapësirë, pas Neil Armstrong, i cili ishte veteran në kohën e fluturimeve të tij.

12. EUGENE E. CERNA
Eshtë njeriu I fundit në hënë.Ai la përshtypje në fjalimin e tij duke thënë “ Unë jam në sipërfaqe për t’I bërë hapat e fundit dhe duke shpresuar që në të ardhmen do të kthehmi prapë”.