• This site uses cookies. By continuing to use this site, you are agreeing to our use of cookies. Learn more.
  • PËRSHËNDETJE VIZITOR!

    Nëse ju shfaqet ky mesazh do të thotë se ju nuk jeni regjistruar akoma. Edhe pse nuk jeni regjistruar ju arrini të shihni pjesën me të madhe të seksioneve dhe diskutimeve të forumit, por akoma nuk gëzoni të drejten për të marrë pjesë në to dhe në avantazhet e të qënurit anëtar i këtij komuniteti. Ju lutem : REGJISTROHUNI që të dërgoni postime dhe mesazhe në Forumin Netedy.com.

Kuriozitete.

iMp4Ct

What?
VIP i Forumit
Mesazhe
5,264
Likes
3,596
#61
Njeriu mund te rezistoj edhe 2 muaj pa gjume.

Ne kete konkluzion kane arritur disa profesore te universitetit te cambridge te cilet mbasi analizuan me kujdes rastin e @titan dolen ne konkluzionin se ky njeri mund te rrinte pa gjume per 2 muaj rrjesht dhe i mjaftonte te mbante ne dore telefonin e tij ne charge mode per te karikuar edhe baterite e veta pa qene nevoja te flej gjume. :p
 

Seyfert

https://www.nasa.gov/
VIP i Forumit
Mesazhe
1,862
Likes
3,393
Location
Prague
#63
Këto janë zbulimet shkencore, që na kanë bërë ta shohim botën ashtu si e shohim sot.

PENICILINA

Nëse shkencëtari skocez, Aleksandër Fleming nuk do të kishte zbuluar penicilinën, antibiotikun e parë në 1928, ndoshta ende do të vdisnim nga gjëra si ulçëra e stomakut, absesi i dhëmbëve, bajamet, infeksionet, leptospiroza etj.

ORA MEKANIKE

Ka debat mbi atë se çfarë ishte ora e parë mekanike, por zakonisht konsiderohet ora e krijuar nga matematicieni dhe murgu kinez, I-Hsing në vitin 723. Ky zbulim na lejoi të kuantifikojmë kohën.

HELIOCENTRIZMI I KOPERNIKUT

Në vitin 1543, në shtratin e vdekjes, astronomi polak Nikolla Koperniku botoi teorinë e tij, se Dielli është në qendër të sistemit diellor dhe planetët rrotullohen përreth tij. Para kësaj, astronomët besonin se Toka ishte në qendër të Universit.

QARKULLIMI I GJAKUT

Një prej zbulimeve më të rëndësishme në mjekësi, zbulimi i qarkullimit të gjakut i njihet si meritë anglezit Uilliam Harvej. Në 1628, ishte i pari që përshkroi të plotë sistemin e qarkullimit, si dhe rëndësinë e pompimit të gjakut në tru dhe zemër.

GRAVITETI

Eshtë histori e përsëritur shpesh. Isak Njutoni, matematicieni dhe fizikani i famshëm anglez, zbuloi gravitetin pasi një mollë i ra në kokë në 1664. Zbulimi i tij shpjegoi përse gjërat bien poshtë dhe pse planetet rrotullohen rreth Diellit.

MOTORRI ME AVULL

Pranohet gjerësisht se qytetërimi modern u farkëtua në fabrikat e revolucionit industrial, që mbështeteshin në motorrin me avull. Nuk ishte aq shumë një shpikje, se sa një zhvillim për më shumë se 100 vjet nga 3 shpikës britanikë: Tomas Sejvëri, Tomas Njukamën dhe Xhejms Vat.

KONDICIONERI

Sistemet primitive të kondicionimit kanë ekzistuar që në kohët e lashta, por vetëm në vitin 1902, njësia e parë eelektrike e kondicionimit të ajrët u shpik nga një inxhinier i ri me merin Uillis Kerriër, në Bufalo, Nju Jork.

ELEKTRICITETI

Zbulimi i elektricitetit, që ndryshoi jetën mbi botë, i njihet shkencëtarit anglez Majkëll Faradej. Zbulimet e tij përfshijnë parimet ku mbështetet induksioni elektromagnetik, diamagnetizmi dhe elektroliza. Eksperimentet e Faradejit krijuan edhe gjeneratorin e parë.

ADN

Shumë njerëz besojnë se biologu amerikan Xhejms Uatson dhe mjeku anglez, Frensis Krik, zbuluan ADN-në në vitet 1950, por në fakt ajo u identifikua në 1860 nga kimisti zviceran, Fridrih Misher. Më pas u kryen shumë studime, se si organizmat i trashëgojnë gjenet.

ANESTEZIA

Forma primitive të anestezisë, si opiumi dhe alkooli janë përdorur që në vitin 70, por vetëm në 1847 kirurgu amerikan, Henri Bigëlou caktoi eterin dhe kloroformin si anestetikët e parë të përgjithshëm, duke i bërë të përballueshme operacionet e dhimbshme.

TEORIA E RELATIVITETIT

Me Teorinë e tij të Relativitetit, Albert Ajnshtajni transformoi fizikën teorike dhe astronominë, gjatë shekullit 20, duke lënë pas teorinë 200-vjeçare të mekanikës të krijuar nga Njutoni. Kjo teori u bë themeli i shkencës moderne.

TELEGRAFI

Që në fillim të vitit 1753, shumë eksperimentues punuan me aplikimin e energjisë elektrike për komunikimet në distancë, por vetëm në 1835, Zhozef Henri dhe Eduard Dejvi shpikën përcjellësin kritik që i ndihmoi të krijojnë telegrafin e parë pas 2 vitesh.

TABELA PERIODIKE

Në vitin 1869, kimisti rus Dmitri Mendelejev vërejti se, kur renditen sipas peshës atomike, elementet kimike formojnë grupe me cilësi të ngjashme. Ai krijoi kështu të paën tabelë periodike, një prej zbulimeve më të rëndësishme në kimi.

REZONANCA MAGNETIKE BERTHAMORE

Tashmë e përdorur si një mjet shumë efiçient dhe i saktë diagnostikues në mjekësi, rezonanca manjetike u shpik fillimisht nga mjeku amerikan Isidor Rabi, në vitin 1938. Ai mori Çmimin Nobel n Fizikë për këtë zbulim, në vitin 1944.

LETRA

Ndonëse në botën e Mesdheut dhe Amerikën parakolumbiane ekzistonin pararendës si papiruset, këto materiale nuk janë letër e vërtetë. Procesi i parë i bërjes së letrës u dokumentua në Kinë gjatë periudhës së Hanëve Lindorë.

TEORIA E EVOLUCIONIT

I frymëzuar nga vëzhgimet e tij, Çarls Darvin nisi të zhvillojë atë që më vonë do të njihej si teoria e evolucionit përmes përzgjedhjes natyrore – mekanizmi kyç i evolucionit.

VAKSINA E POLIOMELITIT

Në 26 mars 1953, amerikani Jonas Salk shpalli se kishte testuar me sukses një vaksinë kundër poliomelitit. Në 1952, një vit epidemik për poliomelitin, pati 58 mijë raste të reja dhe më shumë se 3000 vdekje në SHBA.

PARMENDA

E shpikur në shekullin 18, parmenda ishte e para që jo vetëm gërmonte dheun, por edhe e përmbyste, duke mundësuar kultivimin në tokë të fortë. Pa të, bujqësia ashtu si e njohim nuk do të ekzistonte në Evropën veriore apo në Amerikë.
 

Seyfert

https://www.nasa.gov/
VIP i Forumit
Mesazhe
1,862
Likes
3,393
Location
Prague
#64
Sa peshon një re?

Retë janë të formuara nga një masë e dukshme ajri me kristale të borës ose pika uji mikroskopike të ndera në atmosferë. Ka disa lloje në varësi të lartësisë, formës dhe evolucionit.

Në funksion të këtyre ndryshoreve sasia e ujit që përmban secila prej tyre mund të variojë nga disa miligramë deri në disa gramë për çdo metër kub ajër.

Meqë molekulat H2O janë më të lehta se oksigjeni dhe nitrogjeni në atmosferë, densiteti mesatar i ajrit të lagësht është më pak se ajo e ajrit të thatë. Në nivelin e detit ky parametër është pak a shumë 1.2 kg/m 3 në ajrin e lagësht dhe 1,225 kg/m 3 në ajrin e thatë.

Si pasojë e parimit të Arkimedit, masat ajrore të lagështa ngjiten në shtresat më të larta të atmosferës. Në lartësi avulli transformohet në mikropika ose në kristale akulli, por densiteti vazhdon e mbetet i vogël krahasuar me ajrin përreth. Kjo është arsyeja se pse retë mbeten në të njëjtën lartësi.

Përsa i përket peshës janë të mëdha kur ato janë voluminoze. Retë klasike janë grumbullime të bardha në kohë të mirë me një mesatare prej 1 gramë ajër për çdo metër kub dhe që peshojnë qindra tonelata. Grumbullimet gjatë stuhive përmbajnë qindra mijëra tonelata ujë.
 

Seyfert

https://www.nasa.gov/
VIP i Forumit
Mesazhe
1,862
Likes
3,393
Location
Prague
#65
Amazona: Pylli i 390 miliardë pemëve

Pylli i Amazonës , zona më e madhe e pyjeve në botë, ka 390 miliardë pemë të 16.000 llojeve të ndryshme, sipas një numërimi të kryer pas dhjetë vite studimi.

Por gjysma e këtyre pemëve i përkasin 227 specieve, shpjegojnë autorët e studimit, publikuar në revistën amerikane Science.

Më shumë se njëqind ekspertë nga 88 institucione në të gjithë botën kanë kontribuar në 1.170 katallogë, që mbulon tërë Amazonën dhe japin përgjigje në pyetjet kyçe në biodiversitet.Hapësira e madhe në Amazon dhe vështirësitë e përfshira në territorin e saj kanë penguar deri tani një klasifikim të pemëve të përmbajtura në pyll që shtrihet në Brazil, Peru, Kolumbi, Guana dhe Suriname.

Mungesa e informatave të tilla themelore mbi drurët në pyllin e madh në Amazon dhe pjesës tjetër të florës e komplikojnë punën e shkencëtarëve dhe përpjekjet e ruajtjes, shpjegojnë autorët e studimit.

“Shumica e llojeve të pemëve të hasur më shpesh në Amazon janë identifikuar dhe regjistruar”, thotë Hans Steegke, një studiues në Qendrën “Qendra Naturalis Biodiversitetit” së Holandës që morri pjesë në studimin. “Ky është një informacion shumë i dobishëm për kërkime të mëtejshme dhe për liderët politikë,” shtoi ai.

Sipas shkencëtarëve, speciet më shpesh hasen në Amazon ku përbën 1.4% të të gjitha llojeve të pemëve që gjenden në këtë pyll. Bazuar në modelin matematik përdorur në këtë studim, në Amazonë ka rreth 6.000 lloje të pemëve të rralla, me një popullsi prej më pak se 1000 pemë secili, e cila lejon që karakterizojnë specieve të rrezikuara nga Bashkimi Konservimit të Botës (IUCN).
 

Seyfert

https://www.nasa.gov/
VIP i Forumit
Mesazhe
1,862
Likes
3,393
Location
Prague
#66
10 fakte interesante për sytë
Close-up of a beautiful woman's eye
Syri është organi më i ndjeshëm në trupin e njeriut, por ka disa gjëra që ndoshta më parë nuk i kemi ditur për të.

Kemi përgatitur një listë faktesh që ndoshta më herët nuk janë përmendur për sytë, por që janë vërtetuar nga mjekësia dhe shkenca.

1. Njerëzit lexojnë rreth 25 herë më ngadalë në paisje elektronike sesa në letër.

2. Të porsalindurit janë të verbër ndaj ngjyrave dhe burrat janë më të predispozuar ndaj verbërisë së ngjyrave sesa gratë.

3. Retina e syrit është shumë më efikase për qëllime të sigurisë sesa shenjat e gishtërinjve, transmeton lajmi.net.

4. Syri ka veti të mahnitshme shëruese, ai mund të filtrojë pluhurin dhe të shërojë gërvishjet brenda 48 orëve.

5. Sytë janë organi më kompleks pas trurit.

6. Funksioni i lotëve është t’i mbajë sytë të pastër, por shkencëtarët ende nuk e dinë pse qajnë njerëzit kur janë të mërzitur.

7. Një mbyllje e syrit zgjatë rreth 100-150 milisekonda, dhe ne gjatë një viti kryejmë rreth 5.2 milion të tilla.

8. Mbi 10 milion ngjyra mund të dallohen nga syri, por jo rrezet infra të kuqe dhe ato ultravjollcë.

9. Njerëzit me sy të kaltër kanë të gjithë një paraardhës, njeriu i parë me sy të kaltër jetoi para rreth 6000 – 10.000 vjetësh, të gjithë më herët kishin sy të kaft.

10. Të dy sytë kanë një pjesë të verbër në anën e pasme, por ju nuk mund t’a vëreni pasi që organet e syrit veprojnë së bashku për të mbuluar këtë verbëri.
 

Seyfert

https://www.nasa.gov/
VIP i Forumit
Mesazhe
1,862
Likes
3,393
Location
Prague
#67
Dhjetë kuriozitete për Murin Kinez

Muri i Madh Kinez është një nga monumentet më imponuese të krijuara ndonjëherë nga dora e njeriut. Gjithashtu, ai është edhe një nga veprat më të famshme në botë, jashtëzakonisht i njohur dhe i admiruar.

Për njerëzit anembanë planetit Muri i Madh Kinez konsiderohet si një nga mrekullitë moderne të botës. Shumë individë mendojnë se ky ndërtim është një strukturë e ngritur për t’u mbrojtur, por ka mjaft gjëra interesante që nuk njihen, përfshirë edhe faktin që janë të paktë njerëzit, të cilët kanë arritur që ta shikojnë të gjithë këtë ndërtim gjigant. Kjo strukturë ka nisur të ngrihet rreth 2500 vjet më parë.

Vendimi për ta ndërtuar u mor për të frenuar pushtuesit mongolë, e tani është kthyer në një pasuri historike për Kinën.

Muri i Madh Kinez, është i gjatë mbi 7 mijë kilometra në përgjatë territorit të Kinës.

Në vitin 1987 Muri i Madh Kinez u përfshi në “listën e trashëgimive botërore”.

Ndërtimi i tij filloi që në shekullin e 9-të para erës sonë, kur pushteti i pjesës qendrore të Kinës i lidhën me mure postërojat dhe kështjellat për t’u mbrojtur nga sulmet e mongolëve. Më poshtë janë 10 kuriozitete të murit të madh Kinez.

1 – Nuk u përdor kurrë si strukturë mbrojtëse

Edhe pse qëllimi kryesor i murit ishte ai mbrojtës për të kufizuar sulmet mongole nga veriu, kjo strukturë kurrë nuk e kreu qëllimin fillestar të ndërtimit të saj. Gjatësia ekstreme, bëri që të ishte praktikisht e pamundur që të ruhej nga rojet kineze e kjo krijoi pika të dobëta që u dha mundësinë mongolëve që ta kalonin në çdo moment pa hasur ndonjë rezistencë të fortë nga kinezët. Për këtë arsye, pavarësisht qëllimit që përfaqëson kjo vepër gjigante, atë gjë që duhet ta bënte më mirë se të tjerat, në fund nuk e kreu.

2 – U ndërtua në më shumë se 1800 vite

Muri i Madh kinez nuk ishte fortifikimi i parë i ngritur në këtë territor për të mbrojtur qytetarët nga pushtuesit e huaj. Për të sprapsur ushtritë nomade, dinastia Qin filloi ndërtimin e një muri 5000 km për të mbrojtur territorin.

3 – Struktura është një koleksion muresh

Për shumë njerëz, Muri i Madh Kinez është një strukturë e gjatë e përbërë nga vetëm një mur. Realisht, janë më shumë se disa mure që përfshijnë kufirin verior të territoreve kineze e që janë bashkuar.

4 – Përbërësi i çuditshëm brenda strukturës

Përgjithësisht, Muri i Madh është i përbërë kryesisht nga materiale ndërtimi si toka dhe dheu. Por ajo që është më e çuditshme është se në përbërje të këtij muri mund të gjendet edhe oriz. Studimet e sotme tregojnë se orizi ndihmon në rezistencën e murit.

5 – U ngrit nga të burgosurit kinezë

Ndërtimi dhe mirëmbajtja e Murit të Madh kinez ishte detyrë e kriminelëve të dënuar gjatë Dinastisë Qin. Për të dalluar të dënuarit nga punëtorët e thjeshtë, kriminelëve i rruanin kokat, dhe i detyronin të punonin me zinxhirë.

6 – Familjarët nderonin të vdekurit në Murin e Madh

Me aq shumë jetë të humbura gjatë ndërtimit, anëtarët e familjeve të pikëlluar ishin të frikësuar se shpirtrat e të dashurve të tyre do të qëndronin gjithnjë të bllokuar brenda strukturës së murit dhe kështu shkonin atje herë pas here për t’i nderuar.

7 – Poema e lashtë parashikoi ndërtimin

Një koleksion poemash të lashta kineze i shkruar mes shekujve 11-17 p.e.s, Shijing, parashikoi ndërtimin e Murit të Madh Kinez. Në fillim të shkrimit shpjegohen përpjekjet e mbretit për t’u mbrojtur nga armiqtë nëpërmjet një barriere të madhe.

8 – Mijëra milje të Murit origjinal janë zhdukur

Në ditët e sotme, Muri i Madh Kinez që ka arritur t’i mbijetojë kohës është rreth 13,171 milje. Një gjatësi që të bën përshtypje, edhe pse milje të shumta të murit janë shkatërruar gjatë luftërave të ndryshme.

9 – Me pjesë të Murit janë ndërtuar shtëpi për njerëzit

Gjatë shekullit 20, gjatë lëvizjes socio-politike e njohur si Revolucioni Kulturor Proletarian, qeveria kineze dëmtoi Murin e Madh. Mao Ce Duni dhe Garda e Kuqe e shihte Murin si një relikte e vjetër, materialet e së cilit duhet të shfrytëzoheshin për zhvillimin e strehimit. Ai urdhëroi që shumë tulla të merreshin prej tij e të ndërtoheshin shtëpi.

10 – Disa pjesë mund të zhduken para vitit 2040

Studiuesit parashikojnë se duke qenë se Muri i Madh Kinez nuk është mbajtur mirë, pritet që në të të ketë dëmtime gjatë shekullit të 21. Gjithashtu, edhe për shkak të erozionit natyror e njerëzor, një pjesë e mirë e tij mund të mos ekzistojë më deri në vitin 2040.
 

Seyfert

https://www.nasa.gov/
VIP i Forumit
Mesazhe
1,862
Likes
3,393
Location
Prague
#68
Shtetet më të vegjël në botë.

Me mbi 194 shtete në botë, është e lehtë të mendosh se fjala “shtet” barazohet me një zonë masive toke, me një numër të madh njerëzish.

Por, disa vende janë aq të vegjël saqë qytetet brenda kombeve të tjera janë gjigantë krahasuar me to.

Ka shumë vende në botë me një sipërfaqe më të vogël se 400 kilometra katrorë dhe gjenden kryesisht në Evropë, Karaibe dhe Paqësor.

10 vendet më të vegjël në botë mbulojnë një sipërfaqe totale prej 1,491.4 km², që është më e vogël se zona e qytetit të Houstonit në Teksas (1,625.2 km²).

Me qeveritë dhe kulturën e tyre, këto shtete të vegjël janë disa nga vendet më të pasura dhe më intriguese në botë.

Në vijim po ju paraqesim listën e 10 vendeve më të vegjël në botë:

10. Malta – 316 km² – Malta është një shtet ishull dhe ndodhet në Detin Mesdhe. Republika e Maltës në të vërtetë përbëhet nga tre ishuj: Gozo, Comino dhe Malta, që është më i madhi nga tre. Ky vend i vogël ka një popullsi prej mbi 450,000 banorë, duke e bërë atë një nga vendet më popullsi më të dendur në botë. Të huaj nga e gjithë bota vijnë në Maltë për motin me diell, plazhe tërheqëse, histori të pasur dhe jetë të gjallë.

9. Maldivet – 300 km² – Një destinacion popullor turistik në Oqeanin Indian, Maldivet është vendi më i vogël në Azi në aspektin e zonës dhe popullsisë. Ka mbi 1,192 ishuj koralesh në Maldive duke e bërë atë një nga vendet më të shpërndara në botë. Vendi dikur ka qene koloni e shumë perandorive, portugeze, holandeze dhe britanike, por u bë një shtet i pavarur në vitin 1965. Sot, Maldivet kanë një ekonomi të gjallë turistike për shkak të plazheve të famshme të saj të bardhë dhe ujërave kristal blu.

8. Saint Kitts and Nevis – 261 km² – Këto 2 ishuj në Karaibe ishin disa prej ishujve të parë që do të pushtoheshin nga evropianët. Ata zënë një total prej 261 kilometrash katrorë, gjë që e bën Shën Kits dhe Nevis vendin e tetë më të vogël në botë. Ekonomia e tyre varet nga turizmi, bujqësia dhe industritë e vogla prodhuese, transmeton tch. Ishujt gjithashtu ofrojnë vende fantastike zhytjeje për shkak të jetës së bollshme detare. Një eksportues kryesor i sheqerit për shekuj, plantacione të mëdha tani janë pasuri të bukura që janë konvertuar në hotele dhe vendpushime.

7. Ishujt Marshall – 181 km² – Ishujt Marshall, të cilët zyrtarisht quhen Republika e Ishujve Marshall, është një shtet ishull që gjendet në Oqeanin Paqësor, afërsisht në gjysmë të rrugës ndërmjet Shtetit të Haëait dhe kontinentit të Australisë. Zona e rrethuar nga ishujt përfshijnë mbi 800 lloje peshqish si dhe 160 lloje të koraleve.

6. Lihtenshtajni – 160 km² – Një vend që flet gjermanisht, ky është i vetmi komb në botë që është i vendosur plotësisht në Alpe. I vendosur midis Zvicrës dhe Austrisë, Lihtenshtajni është vendi më i pasur në botë nga GDP-ja për kokë banori, me shkallën më të ulët të papunësisë (1.5%). Hyrja në vend është paksa e ndërlikuar, pasi nuk ka aeroport brenda kufijve të tij. Vizitorët duhet të kalojnë përmes Zvicrës për të arritur në këtë vend alpin që është ende i sunduar nga një princ!

5. San Marino – 61 km² – I rrethuar tërësisht nga Italia, San Marino njihet edhe si Republika e San Marinos. Me një total prej 61 kilometra katrorë, është vendi i pestë më i vogël në botë. Ai pretendon të jetë shteti më i vjetër i mbijetuar sovran në botë dhe është gjithashtu një nga më të pasurit në terma të GPS-së për kokë banori. Ai ka një popullsi prej vetëm 30,000 banorë, duke u mburrur me një nga normat më të ulëta të papunësisë në botë.

4. Tuvalu – 26 km² – Tuvalu ndodhet në Oqeanin Paqësor në verilindje të Australisë. Me një total prej 26 kilometrash katrorë, Tuvalu është shteti i katërt më i vogël në botë. Janë rreth 10,000 banorë, me 8 km rrugë dhe vetëm një spital i pranishëm në ishullin kryesor. Vendi dikur ishte territor britanik, por u bë i pavarur në vitin 1978. Për shkak të vendndodhjes së largët të vendit, turizmi nuk është shumë i rëndësishëm.

3. Nauru – 21 km² – Një shtet ishull që ndodhet në lindje të Australisë, Nauru është shteti më i vogël ishull në botë. U bë i njohur në vitet 1980 për minierat e fosfatit, por tani është një ishull i qetë nga radarët e turistëve. Burimet e tij fosfate tani janë varfëruar, duke rritur papunësnë në 90%, me 10% të mbetur të punësuar nga qeveria. Nauru njihet gjithashtu si vendi me njerëzit më të shëndoshë në botë, ku 97% e burrave të tij dhe 93% e grave janë të shëndoshë ose mbipeshë. Për shkak të kësaj, Nauru është gjithashtu shtëpia e nivelit më të lartë të diabetit të tipit 2 në botë, me 40% të popullsisë që vuan nga sëmundja.

2. Monako – 2 km² – I vendosur në Rivierën Franceze, Monako është shtëpia e numrit më të madh të milionerëve dhe miliarderëve në botë për kokë banori. Është gjithashtu vendi i dytë më i vogël në botë, me vetëm 2 kilometra katrorë në sipërfaqen totale të tokës. I njohur për industrinë e lojërave të fatit dhe mallrave luksoze dhe shërbimeve, Monako është një shesh lojërash i preferuar i të pasurve dhe të famshëm. I kufizuar nga Franca në tri anët dhe në njërën anë nga ana e Detit Mesdhe, banorët e Monakos janë kryesisht francezë. Me një popullsi prej mbi 36,000 banorë, Monako është vendi më i populluar në botë. Ngjarja më e famshme vjetore është gara e Formula 1, e cila zhvillohet nëpër rrugët e qytetit.

1. Qyteti i Vatikanit – 0.44 km² – Vendi më i vogël në botë është Vatikani, i njohur edhe si Selia e Shenjtë. Me vetëm 0.44 kilometra katrorë, Qyteti i Vatikanit është shteti më i vogël në botë sipas sipërfaqes së tokës. Ky shtet përshtatet tërësisht brenda kryeqytetit italian të Romës dhe është qendra e Kishës Katolike. Është gjithashtu shtëpia e kishës më të madhe në botë – Bazilikës së Shën Pjetrit, e cila mban disa nga veprat më të rëndësishme të Rilindjes. Të ardhurat e tij vijnë nga kontributet vullnetare të mbi 1 miliardë anëtarëve të Kishës Katolike Romake në mbarë botën. Pjesa tjetër e ekonomisë të tij vjen nga shitja e pullave postare, kujtimeve turistike dhe tarifat e pranimit të muzeve.
 

Seyfert

https://www.nasa.gov/
VIP i Forumit
Mesazhe
1,862
Likes
3,393
Location
Prague
#69
Më 21 nëntor 1676, astronomi danez Ole Romer njoftoi në Akademinë e Shkencave në Paris përfundimin e tij se drita udhëton me një shpejtësi të kufizuar.

1.Sipas obserbimeve të Romer për Jupiterin dhe hënën, drita udhëton 220,000 km në sekondë. Shifra e saktë është 299,000 km për sec.

2.Romer ishte I pari që provoi se drita nuk udhëtonte asnjëherë.

3.Rastësisht data 21 nëntor ishte gjithashtu data kur Ajnshtajni publikoi së pari ekuacionin e=mc ² duke lidhur energjinë, masën dhe shpejtësinë e dritës

4.Kjo datë është mjaft e rëndësishme në historinë e zërit dhe dritës. Edison shpalli shpikjen e fonografit po në këtë ditë në 1877.

5.Mesatarisht dritës i duhen 8 minuta dhe 20 sekonda për të arritur në tokë.

6.Dritës së hënës i duhen 1.25 sekonda për të arritur te ne.

7.Rrezet e diellit arrijnë deri në 80 metra thellë në oqean

8.Një vit dritë është distanca që drita udhëton për një vit

9.Ylli më i afërt i Tokës përveç Diellit është Proxima Centauri që është 4.24 vite dritë larg

10.Sipas teorisë aktuale, drita nuk ekzistonte deri në mes të 240,000 dhe 300,000 vitesh pas Big bang.
 

Seyfert

https://www.nasa.gov/
VIP i Forumit
Mesazhe
1,862
Likes
3,393
Location
Prague
#70
Pema e jetes.

Pema baobab (Adansonia) e njohur ndryshe si “pema e jetës” është e vështirë për t’u harruar.

Gjendet në rajonet e savanës afrikane, në Madagaskar dhe në Australi. Pemët formojnë një trung shumë të trashë dhe të gjerë dhe mund të jetojnë mijëra vjet e të zhvillojnë vrima kaq të mëdha, kavitete të pazakonta, saqë mund të strehojnë një bar në brendësi (Sunland Baobab). Sunland Baobab me moshë 1000 vjeçare dhe pema më e madhe e Afrikës u rrëzua vitin e kaluar.

Një tjetër baobab i famshëm, pema Chapman në Botsvana u rrëzua në vitin 2016. Sipas një studimi të publikuar në “Nature Plants” diçka e ngjashme po u ndodh baobabëve më të mëdhenj dhe më të vjetër në të gjithë botën, një ngjarje me një magnitudë të paprecedentë. Studimi u realizua nga Adrian Patrut në universitetin e Babes-Bolyai në Rumani dhe një grup ekspertësh, të cilët arritën në përfundimin se në 12 vitet e fundit 9 nga 13 pemët më të vjetra dhe 5 nga 6 më të mëdhatë kanë marrë fund. Po flasim për një humbje tragjike duke patur parasysh historinë dhe kulturën lidhur me këto pemë që janë edhe një burim kyç ushqimi për qeniet njerëzore.

Baobabi është shkaku i angiospermës (lulëzimit të bimëve) më të madhe dhe është pema emblemë e Afrikës,- sqaron Patrut. Shkencëtarët kanë ekzaminuar pemët qysh prej 2005 dhe kanë ngritur një teori se si rriten dhe kanë dokumentuar këto humbje të pariparueshme të natyrës. Baobabët më të mëdhenj kanë shumë trungje rreth një kaviteti fals dhe kjo e bën strukturën e e tij të veçantë.

Këto trungje mund të rriten bashkë, çka çon në një karakteristikë të çuditshme sepse duke u rritur nga jashtë brenda kavitetit druri mplaket gjatë një periudhe në vend që ta bëjnë më të ri siç do të ndodhte normalisht. Është një karakteristikë unike e baobabit, – tha Patrut që ka përdorur metoda me radiokarbon për të përcaktuar moshën në pjesë të ndryshme të pemëve. Autorët thonë se pemët më të mëdha janë më të cënueshmet dhe fajësojnë ndryshimet klimatike edhe pse studimi thotë se duhen kërkime të mëtejshme. Pemët më të mëdha kanë më shumë nevojë për ujë dhe ushqyes, sesa ato më të vogla dhe janë më të prekurit nga rritja e temperaturave dhe nga thatësira. Ky studim hedh poshtë idenë se këto pemë po mbarojnë nga ndonjë epidemi kërpudhore ose diçka e ngjashme. Këto vdekje janë modifikime të rëndësishme në ekosistemin dhe integritetin e biodiversitetit.
 

Natta

Anëtare forumi
Princesha Forumit
Mesazhe
768
Likes
321
#72
10 kuriozitete mbi macet, që ndoshta nuk i dinit.

Të pavarura, mendjemëdha, elegante dhe gjuajtëse. Kush janë? Macet.
Macet janë bërë miqtë më të mirë të njeriut, së bashku me armiqtë e tyre të përhershëm, qentë.
Macja, në fakt, autonome dhe “me edukatë”, është kafsha perfekte për t’u mbajtur në ambiente banimi, edhe në qytet.
Nëse dëshironi ta pasuroni shtëpinë me një prej tyre, ja disa kuriozitete që ndoshta nuk i dinit ende:
1. Gërr gërret: Macja bën gërr gërr për të komunikuar një gjendje mirëqenieje, ndjehet mirë. E bëjnë që kur janë të sapolindur, për t’i komunikuar nënës që janë mirë. Ajo ia kthen me të njëjtën monedhë “ron ron”. Dhe nuk mbaron këtu: kjo mirëqenie mund t’u tregohet edhe humanëve, sipas veterinerit francez Jean-Yves Gauchet që mbështet ‘ron ron terapinë’ në Francë. Sipas tij, gërr gërret e maceve ndihmojnë për të ulur stresin dhe pagjumësinë, të ngjashme me një muzikë të caktuar.
2. Puthja e maces: Është ajo shprehi që macja bën, me sytë e mbyllur ose gjysmë të mbyllur vazhdimisht, drejtuar padronit të saj. Do të thotë që ndjehet mirë dhe është e qetë.
3. Hedhja për së larti: Macet hidhen lart 5 herë më shumë se gjatësia e tyre, në këtë mënyrë arrijnë 2,5 metra lartësi.

4. Tualeti: Macet, dihet që janë kafshë shumë të pavarura. Sipas një eksperti të intervistuar nga Mother Nature Network, njeriu mund të arrijë akoma më shumë: mund të instruktojë macen e vetë për të përdorur wc-në dhe të tërheqë shkarkuesin. Provojeni për ta besuar!
5. Macja e zezë ndjellë fatkeqësi? Jo, përkundrazi!
6. Astronomia e maceve – Në 1963 Franca dërgoi një mace në hapësirë. Quhej Felicette dhe parametrat jetësorë të saj monitoroheshin në mënyrë të vazhdueshme. Ndryshe nga Laika e shkretë, qenushja ruse, Felicette u kthye në vendin e saj shëndoshë e mirë.
7. Të shohë në errësirë: Mund ta bëjë falë zinkut dhe proteinave që mbulon retinën dhe reflekton dritën si një pasqyrë.
8. Klonimi: Nicky i vogël u lind në 2004 dhe ishte macja e parë që u klonua nga AND e e një Maine Coon-i të vdekur. Çdo gjë ka një çmim dhe padroni i maces të racës Maine Coon, për të qetësuar dhimbjen e braktisjes, pagoi 50 mijë dollarë.
9. Orientimi: Macet janë të pajisura me një lloj GPS, që, ndryshe nga kafshët e tjera, i lejon ato të gjejnë përherë rrugën për në shtëpi.
10. Të flenë: Në qoftë se mendoni se mërziten vetëm në shtëpi, mos u shqetësoni. Macet mund të flenë edhe 2/3 e ditës. /Telegrafi/